พูดถึงเรื่องลดความอ้วนแน่นอนว่าเรื่องอาหารเป็นปัจจัยสำคัญอย่างมาก ปัจจุบันมีสูตรอาหารลดน้ําหนักหรือแม้แต่กลุ่มอาหารเสริมลดน้ำหนัก แชร์กันมากมายตามโซเชียล หรือบางคนเลือกทำ IF แต่น้ำหนักก็ยังไม่ลดซึ่งอาจเกี่ยวข้องมาจากอาหารที่ทานไม่เหมาะสม เพราะอาหารลด
แบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวาน คัดกรองได้ด้วยตัวเอง ป้องกันตั้งแต่วันนี้
Key Takeaways
- โรคเบาหวานทำให้เกิดโรคอื่น ๆ ตามมา เช่น โรคหลอดเลือดหัวใจ อัมพฤกษ์อัมพาต ชาปลายมือปลายเท้า
- แบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวานจะช่วยให้เราทราบความเสี่ยงต่อโรคใน 12 ปีข้างหน้า
- นอกจากการทำแบบประเมิน ควรตรวจสุขภาพกับแพทย์เป็นประจำทุกปี
รู้จักแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวาน
โรคเบาหวาน คือ ภาวะที่ร่างกายมีระดับน้ำตาลในกระแสเลือดสูงผิดปกติเป็นระยะเวลานาน ซึ่งเกิดจากการที่ร่างกายไม่สามารถสร้างฮอร์โมนอินซูลิน หรือมีการตอบสนองต่อฮอร์โมนอินซูลินลดลง ซึ่งฮอร์โมนอินซูลินนั้นทำหน้าที่ควบคุมระดับน้ำตาลในกระแสเลือด โดยการนำน้ำตาลจากกระแสเลือดเข้าสู่เซลล์อวัยวะต่าง ๆ ของร่างกาย ดังนั้นเมื่อฮอร์โมนอินซูลินไม่เพียงพอหรือไม่สามารถทำหน้าที่ได้ตามปกติ จะทำให้ในกระแสเลือดมีระดับน้ำตาลที่สูงมากขึ้น
ดังนั้นแล้วเราควรจะระมัดระวังการทานอาหารและรูปแบบการใช้ชีวิตตั้งแต่เนิ่น ๆ เพื่อป้องกันไม่ให้เกิดโรคเบาหวานในอนาคต อีกวิธีหนึ่งที่เราสามารถทำได้คือการทำแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวานเพื่อประเมินความเสี่ยงต่อการเกิดโรคในอนาคต
BeDee Tips: โรคเบาหวานมีสัญญาณเตือนอะไรบ้าง เช็คเบาหวานด้วยตัวเอง อ่านเลย
ทำแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวานเบื้องต้นกับพยาบาลที่แอป BeDee ไม่มีค่าใช้จ่าย
แบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวาน
แบบประเมินนี้เป็นเพียงเครื่องมือที่ใช้ประเมินความเสี่ยงเบื้องต้นต่อการเกิดโรคเบาหวานในช่วง 12 ปี ไม่สามารถใช้เป็นเครื่องยืนยันในการเกิดโรคได้ ผู้ทำแบบทดสอบควรพบแพทย์เพื่อตรวจเช็กร่างกายอีกครั้ง
โปรดเลือกคำตอบที่ตรงกับท่านที่สุดในแต่ละข้อพร้อมให้คะแนน เมื่อทำครบทุกข้อแล้วจะให้รวมคะแนนและดูการแปรผลความเสี่ยงในตารางถัดไป
ปัจจัยเสี่ยง | ตัวแปร | คะแนน |
1. อายุ | ☐ 34-39 ปี ☐ 40-44 ปี ☐ 45-49 ปี ☐ 50 ปีขึ้นไป | 0 0 1 2 |
2. เพศ | ☐ หญิง ☐ ชาย | 0 2 |
3. ดัชนีมวลกาย(BMI) | ☐ ต่ำกว่า 23 กก./ม.2 ☐ ตั้งแต่ 23 ขึ้นไปแต่ น้อยกว่า 27.5 กก/ม.2 ☐ มากกว่า 27.5 กก./ม2 ขึ้นไป | 0 3 5 |
4. รอบเอว
(เซนติเมตร) | ☐ ผู้ชายน้อยกว่า 90 ซม. ☐ ผู้หญิงน้อยกว่า 80 ซม. ☐ ผู้ชายตั้งแต่ 90 ซม. ขึ้นไป ☐ ผู้หญิงตั้งแต่ 80 ซม. ขึ้นไป | 0 2 |
5. ความดันโลหิต | ☐ ไม่มี ☐ มี | 0 2 |
6. ประวัติโรคเบาหวานในญาติสายตรง
(พ่อ แม่ พี่ หรือ น้อง) | ☐ ไม่มี ☐ มี | 0 4 |
ที่มา : ศูนย์เบาหวานศิริราช คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล
https://www.si.mahidol.ac.th/th/division/diabetes/ct_diabeticrisk.asp
ตารางแปลผลระดับคะแนนความเสี่ยงต่อการเกิดโรคเบาหวานใน 12 ปี
ผลรวมคะแนน | ความเสี่ยง
เบาหวานใน 12 ปี | ระดับความเสี่ยง | โอกาสเกิด
เบาหวาน
| คำแนะนำ |
น้อยกว่าหรือ
เท่ากับ 2
| น้อยกว่าร้อยละ 5 | น้อย | 1/20 | - ออกกำลังกายสม่ำเสมอ - ควบคุมน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์ -ตรวจความดันโลหิต -ประเมินความเสี่ยงซ้ำทุก 3 ปี |
3-5 | ร้อยละ 5-10 | ปานกลาง | 1/12 | - ออกกำลังกายสม่ำเสมอ - ควบคุมน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์ - ตรวจความดันโลหิต - ประเมินความเสี่ยงซ้ำทุก 1-3 ปี |
6-8 | ร้อยละ 11-20 | สูง | 1/7 | - ควบคุมอาหารและออกกำลังกายสม่ำเสมอ - ควบคุมน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์ - ตรวจความดันโลหิต - ตรวจระดับน้ำตาลในเลือด - ประเมินความเสี่ยงซ้ำทุก 1-3 ปี |
มากกว่า 8 | มากกว่าร้อยละ 20 | สูงมาก | 1/3 - 1/4 | - ควบคุมอาหารและออกกำลังกายสม่ำเสมอ - ควบคุมน้ำหนักตัวให้อยู่ในเกณฑ์ - ตรวจความดันโลหิต - ตรวจระดับน้ำตาลในเลือด - ประเมินความเสี่ยงซ้ำทุก 1 ปี |
มีความเสี่ยงต่อโรคเบาหวาน? ปรึกษาคุณหมอที่แอป BeDee ได้ทุกวัน สะดวก ไม่มีค่าจัดส่งยา
การทำแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวาน มีความสำคัญอย่างไรบ้าง ทำไมถึงควรทำ
การประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวานมีความสำคัญหลายอย่าง กล่าวคือการทำแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวานช่วยให้ทราบว่าเรามีความเสี่ยงต่อการเป็นโรคเบาหวานมากน้อยเพียงใด ซึ่งเป็นก้าวแรกในการป้องกันโรค ซึ่งหากเราทราบว่ามีความเสี่ยงสูงก็สามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ชีวิต เช่น การออกกำลังกาย การรับประทานอาหารที่มีประโยชน์ และการควบคุมน้ำหนัก เพื่อลดความเสี่ยงของการเกิดโรคเบาหวานได้ทันเวลา
นอกจากนี้แบบคัดกรองความเสี่ยงโรคเบาหวานยังช่วยให้ตระหนักถึงความจำเป็นในการตรวจสุขภาพและตรวจระดับน้ำตาลในเลือดเป็นประจำและยังสามารถช่วยให้แพทย์เฝ้าระวังและติดตาม รวมถึงวางแผนการรักษาได้อย่างเหมาะสม การป้องกันโรคเบาหวานและการจัดการก่อนที่โรคจะเกิดขึ้น สามารถช่วยลดค่าใช้จ่ายทางการแพทย์ในระยะยาว เนื่องจากการรักษาโรคเบาหวานและภาวะแทรกซ้อนมักมีค่าใช้จ่ายสูง การทำแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวานจึงเป็นขั้นตอนสำคัญในการดูแลสุขภาพเพื่อป้องกันและลดความเสี่ยงของการเกิดโรคเบาหวานและภาวะแทรกซ้อนที่เกี่ยวข้องในอนาคต
BeDee Tips: รู้จัก ยาเบาหวาน มีแบบไหนบ้าง ควรทานอย่างไร อ่านเลย
ใครที่ควรทำแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวานบ้าง ?
ทุกคนสามารถทำแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวานได้ แต่กลุ่มคนที่ควรทำแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวานเป็นประจำมีดังนี้
- ผู้ที่มีอายุมากกว่า 45 ปี เนื่องจากความเสี่ยงของโรคเบาหวานเพิ่มขึ้นตามอายุ
- ผู้ที่มีประวัติครอบครัวเป็นโรคเบาหวาน เช่น พ่อแม่ พี่น้อง สายตรง หรือญาติที่เป็นโรคเบาหวาน
- ผู้ที่มีน้ำหนักเกินหรือเป็นโรคอ้วน
- ผู้ที่มีพฤติกรรมการกินอาหารที่ไม่ดีต่อสุขภาพ ทานอาหารที่มีรสชาติหวาน มีน้ำตาลและไขมันสูง
- ผู้ที่ไม่ค่อยออกกำลังกายน้อย
- ผู้ที่มีความดันโลหิตสูงหรือมีไขมันในเลือดสูง
- ผู้หญิงที่เคยเป็นเบาหวานขณะตั้งครรภ์
การทำแบบประเมินความเสี่ยงต่อเบาหวานสามารถช่วยให้เราทราบถึงระดับความเสี่ยงและช่วยให้เราปรับปรุงพฤติกรรมการใช้ชีวิตเพื่อป้องกันโรคได้ทันเวลา
สรุปแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวาน
โรคเบาหวานเป็นโรคเรื้อรังซึ่งทำให้เกิดโรคแทรกซ้อนตามมาอีกมาก เช่น เบาหวานขึ้นตา ปลายประสาทอักเสบ โรคหลอดเลือดสมอง หลอดเลือดหัวใจ และอื่น ๆ การทำแบบประเมินความเสี่ยงโรคเบาหวานจะช่วยให้เราทราบถึงความเสี่ยงในอนาคตเพื่อรับมือและปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ชีวิตให้ดียิ่งขึ้น
ปรึกษาหมอออนไลน์ พยาบาล หรือปรึกษาเภสัชกรที่แอป BeDee ได้ทุกวัน เป็นส่วนตัวสูง พร้อมจัดส่งสินค้าถึงมือ เลือกปรึกษาตามเวลาที่คุณสะดวก เป็นส่วนตัว ไม่ต้องเดินทาง สอบถามเพิ่มเติม Line Official : @BeDeebyBDMS
Content powered by BeDee Expert
พญ.จิรภัทร สุริยะชัยสวัสดิ์
แพทย์เวชปฏิบัติทั่วไป
เรียบเรียงโดย
กรวรรณ ใจซื่อกุล
ศูนย์เบาหวานศิริราช. (n.d.). https://www.si.mahidol.ac.th/th/division/diabetes/
World Health Organization: WHO & World Health Organization: WHO. (2023a, April 5). DiDiabetes – Symptoms and causes – Mayo Clinic. (2024, March 27). Mayo Clinic. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/diabetes/symptoms-causes/syc-20371444
Diabetes – Symptoms and causes – Mayo Clinic. (2024, March 27). Mayo Clinic. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/diabetes/symptoms-causes/syc-20371444
https://reference.medscape.com/calculator/236/findrisc-diabetes-risk-calculator